AQA FP3 2009 June — Question 8 12 marks

Exam BoardAQA
ModuleFP3 (Further Pure Mathematics 3)
Year2009
SessionJune
Marks12
PaperDownload PDF ↗
Mark schemeDownload PDF ↗
TopicFirst order differential equations (integrating factor)
TypeSubstitution changing independent variable
DifficultyChallenging +1.2 This is a structured Further Maths question with clear scaffolding through parts (a) and (b) that guide students to the solution. Part (a) involves routine chain rule applications to verify given results. Part (b) is straightforward substitution using the results from (a). Part (c) requires solving a standard constant-coefficient second-order ODE and back-substituting. While it's a multi-step problem requiring careful algebra and is from FP3, the heavy scaffolding and standard techniques make it more accessible than typical Further Maths questions requiring genuine insight.
Spec4.10a General/particular solutions: of differential equations4.10d Second order homogeneous: auxiliary equation method

8
  1. Given that \(x = t ^ { 2 }\), where \(t \geqslant 0\), and that \(y\) is a function of \(x\), show that:
    1. \(2 \sqrt { x } \frac { \mathrm {~d} y } { \mathrm {~d} x } = \frac { \mathrm { d } y } { \mathrm {~d} t }\);
    2. \(\quad 4 x \frac { \mathrm {~d} ^ { 2 } y } { \mathrm {~d} x ^ { 2 } } + 2 \frac { \mathrm {~d} y } { \mathrm {~d} x } = \frac { \mathrm { d } ^ { 2 } y } { \mathrm {~d} t ^ { 2 } }\).
  2. Hence show that the substitution \(x = t ^ { 2 }\), where \(t \geqslant 0\), transforms the differential equation $$4 x \frac { \mathrm {~d} ^ { 2 } y } { \mathrm {~d} x ^ { 2 } } + 2 ( 1 + 2 \sqrt { x } ) \frac { \mathrm { d } y } { \mathrm {~d} x } - 3 y = 0$$ into $$\frac { \mathrm { d } ^ { 2 } y } { \mathrm {~d} t ^ { 2 } } + 2 \frac { \mathrm {~d} y } { \mathrm {~d} t } - 3 y = 0$$ (2 marks)
  3. Hence find the general solution of the differential equation $$4 x \frac { \mathrm {~d} ^ { 2 } y } { \mathrm {~d} x ^ { 2 } } + 2 ( 1 + 2 \sqrt { x } ) \frac { \mathrm { d } y } { \mathrm {~d} x } - 3 y = 0$$ giving your answer in the form \(y = \mathrm { g } ( x )\).

Question 8:
Part 8(a)(i):
AnswerMarks Guidance
Answer/WorkingMarks Guidance
\(\frac{dx}{dt} = 2t\)B1 PI or for \(\frac{dt}{dx} = \frac{1}{2}x^{-\frac{1}{2}}\)
\(\frac{dx}{dt}\cdot\frac{dy}{dx} = \frac{dy}{dt}\)M1 OE Chain rule \(\frac{dy}{dx} = \ldots\) or \(\frac{dy}{dt} = \ldots\)
\(2t\frac{dy}{dx} = \frac{dy}{dt}\) so \(2\sqrt{x}\,\frac{dy}{dx} = \frac{dy}{dt}\)A1 AG
Part 8(a)(ii):
AnswerMarks Guidance
Answer/WorkingMarks Guidance
\(\frac{d}{dx}\!\left(2\sqrt{x}\,\frac{dy}{dx}\right) = \frac{d}{dx}\!\left(\frac{dy}{dt}\right) = \frac{dt}{dx}\cdot\frac{d}{dt}\!\left(\frac{dy}{dt}\right)\)M1 \(\frac{d}{dx}(f(t)) = \frac{dt}{dx}\cdot\frac{d}{dt}(f(t))\) OE
\(2\sqrt{x}\,\frac{d^2y}{dx^2} + x^{-\frac{1}{2}}\frac{dy}{dx} = \frac{1}{2t}\frac{d^2y}{dt^2}\)M1 Product rule OE
\(4t\sqrt{x}\,\frac{d^2y}{dx^2} + 2tx^{-\frac{1}{2}}\frac{dy}{dx} = \frac{d^2y}{dt^2}\)
\(\Rightarrow 4x\frac{d^2y}{dx^2} + 2\frac{dy}{dx} = \frac{d^2y}{dt^2}\)A1 AG, Completion
Part 8(b):
AnswerMarks Guidance
Answer/WorkingMarks Guidance
\(4x\frac{d^2y}{dx^2} + 2(1+2\sqrt{x})\frac{dy}{dx} - 3y = 0\) becomes:
\(\left(4x\frac{d^2y}{dx^2} + 2\frac{dy}{dx}\right) + 2\left(2\sqrt{x}\,\frac{dy}{dx}\right) - 3y = 0\)M1 Use of either (a)(i) or (a)(ii)
\(\frac{d^2y}{dt^2} + 2\frac{dy}{dt} - 3y = 0\)A1 AG, Completion
Part 8(c):
AnswerMarks Guidance
Answer/WorkingMarks Guidance
Auxiliary equation: \(m^2 + 2m - 3 = 0\)M1 PI
\((m+3)(m-1) = 0 \Rightarrow m = -3\) and \(1\)A1 PI
General solution: \(y = Ae^{-3t} + Be^{t}\)M1 \(Ae^{-3x} + Be^x\) scores M0
\(\Rightarrow y = Ae^{-3\sqrt{x}} + Be^{\sqrt{x}}\)A1
# Question 8:

## Part 8(a)(i):

| Answer/Working | Marks | Guidance |
|---|---|---|
| $\frac{dx}{dt} = 2t$ | B1 | PI or for $\frac{dt}{dx} = \frac{1}{2}x^{-\frac{1}{2}}$ |
| $\frac{dx}{dt}\cdot\frac{dy}{dx} = \frac{dy}{dt}$ | M1 | OE Chain rule $\frac{dy}{dx} = \ldots$ or $\frac{dy}{dt} = \ldots$ |
| $2t\frac{dy}{dx} = \frac{dy}{dt}$ so $2\sqrt{x}\,\frac{dy}{dx} = \frac{dy}{dt}$ | A1 | AG | Total: 3 marks |

## Part 8(a)(ii):

| Answer/Working | Marks | Guidance |
|---|---|---|
| $\frac{d}{dx}\!\left(2\sqrt{x}\,\frac{dy}{dx}\right) = \frac{d}{dx}\!\left(\frac{dy}{dt}\right) = \frac{dt}{dx}\cdot\frac{d}{dt}\!\left(\frac{dy}{dt}\right)$ | M1 | $\frac{d}{dx}(f(t)) = \frac{dt}{dx}\cdot\frac{d}{dt}(f(t))$ OE |
| $2\sqrt{x}\,\frac{d^2y}{dx^2} + x^{-\frac{1}{2}}\frac{dy}{dx} = \frac{1}{2t}\frac{d^2y}{dt^2}$ | M1 | Product rule OE |
| $4t\sqrt{x}\,\frac{d^2y}{dx^2} + 2tx^{-\frac{1}{2}}\frac{dy}{dx} = \frac{d^2y}{dt^2}$ | | |
| $\Rightarrow 4x\frac{d^2y}{dx^2} + 2\frac{dy}{dx} = \frac{d^2y}{dt^2}$ | A1 | AG, Completion | Total: 3 marks |

## Part 8(b):

| Answer/Working | Marks | Guidance |
|---|---|---|
| $4x\frac{d^2y}{dx^2} + 2(1+2\sqrt{x})\frac{dy}{dx} - 3y = 0$ becomes: | | |
| $\left(4x\frac{d^2y}{dx^2} + 2\frac{dy}{dx}\right) + 2\left(2\sqrt{x}\,\frac{dy}{dx}\right) - 3y = 0$ | M1 | Use of either (a)(i) or (a)(ii) |
| $\frac{d^2y}{dt^2} + 2\frac{dy}{dt} - 3y = 0$ | A1 | AG, Completion | Total: 2 marks |

## Part 8(c):

| Answer/Working | Marks | Guidance |
|---|---|---|
| Auxiliary equation: $m^2 + 2m - 3 = 0$ | M1 | PI |
| $(m+3)(m-1) = 0 \Rightarrow m = -3$ and $1$ | A1 | PI |
| General solution: $y = Ae^{-3t} + Be^{t}$ | M1 | $Ae^{-3x} + Be^x$ scores M0 |
| $\Rightarrow y = Ae^{-3\sqrt{x}} + Be^{\sqrt{x}}$ | A1 | | Total: 4 marks |
8
\begin{enumerate}[label=(\alph*)]
\item Given that $x = t ^ { 2 }$, where $t \geqslant 0$, and that $y$ is a function of $x$, show that:
\begin{enumerate}[label=(\roman*)]
\item $2 \sqrt { x } \frac { \mathrm {~d} y } { \mathrm {~d} x } = \frac { \mathrm { d } y } { \mathrm {~d} t }$;
\item $\quad 4 x \frac { \mathrm {~d} ^ { 2 } y } { \mathrm {~d} x ^ { 2 } } + 2 \frac { \mathrm {~d} y } { \mathrm {~d} x } = \frac { \mathrm { d } ^ { 2 } y } { \mathrm {~d} t ^ { 2 } }$.
\end{enumerate}\item Hence show that the substitution $x = t ^ { 2 }$, where $t \geqslant 0$, transforms the differential equation

$$4 x \frac { \mathrm {~d} ^ { 2 } y } { \mathrm {~d} x ^ { 2 } } + 2 ( 1 + 2 \sqrt { x } ) \frac { \mathrm { d } y } { \mathrm {~d} x } - 3 y = 0$$

into

$$\frac { \mathrm { d } ^ { 2 } y } { \mathrm {~d} t ^ { 2 } } + 2 \frac { \mathrm {~d} y } { \mathrm {~d} t } - 3 y = 0$$

(2 marks)
\item Hence find the general solution of the differential equation

$$4 x \frac { \mathrm {~d} ^ { 2 } y } { \mathrm {~d} x ^ { 2 } } + 2 ( 1 + 2 \sqrt { x } ) \frac { \mathrm { d } y } { \mathrm {~d} x } - 3 y = 0$$

giving your answer in the form $y = \mathrm { g } ( x )$.
\end{enumerate}

\hfill \mbox{\textit{AQA FP3 2009 Q8 [12]}}